Featured Insight: Sep 26, 2026

Nagpur: वाढत्या गुन्हेगारीवर चिंता, शहराच्या विकासाला नवी दिशा! (Nagpur: Concern over rising crime, new direction for city’s development!)

नागपूर शहरात गुन्हेगारीचे प्रमाण वाढत असल्याची चिंता व्यक्त केली जात असतानाच, शहराच्या विकासाला नवी दिशा देणारे अनेक प्रकल्प वेगाने पूर्णत्वास येत आहेत. राष्ट्रीय गुन्हे अन्वेषण ब्युरो (NCRB) च्या अहवालानुसार, नागपूर शहरात खुनाच्या घटनांमध्ये देशातील प्रमुख शहरांमध्ये दुसरे स्थान मिळाले आहे, जी एक गंभीर बाब आहे.

नागपूरच्या गुन्हेगारी स्थितीबद्दल काही महत्त्वाचे मुद्दे:

* **खुनाचे वाढते प्रमाण:** २०२४ मध्ये नागपूर शहरात ८८ खुनाच्या घटना घडल्या, ज्यात ९० जणांचा बळी गेला. यामुळे शहराचा खून दर (प्रति लाख लोकसंख्येमागे) ३.५ इतका झाला आहे, जो देशातील १९ महानगर शहरांमध्ये दुसऱ्या क्रमांकावर आहे.
* **हत्येच्या प्रयत्नांमध्ये वाढ:** खुनाच्या घटनांव्यतिरिक्त, हत्येच्या प्रयत्नांमध्येही वाढ दिसून येत आहे. २०२४ मध्ये अशा १९२ घटना नोंदवल्या गेल्या, ज्याचा गुन्हेगारी दर ७.७ इतका आहे, जो मेट्रो शहरांच्या सरासरी ३.१ पेक्षा खूप जास्त आहे.
* **गुन्हेगारीची कारणे:** अहवालानुसार, किरकोळ वाद आणि भांडणांमधून सर्वाधिक खुनाच्या घटना घडल्या आहेत. याव्यतिरिक्त, आर्थिक वाद, कौटुंबिक कलह आणि वैयक्तिक वैर देखील खुनाचे प्रमुख कारण ठरले आहेत.
* **गुन्हेगारी दरात घट नाही:** जरी २०२४ मध्ये शहरात एकूण गुन्हेगारीत ८.८९% घट झाली असली, तरी हिंसक गुन्हेगारीचे प्रमाण चिंताजनक पातळीवर वाढले आहे.

या गुन्हेगारीच्या पार्श्वभूमीवर, नागपूर शहर विकासाच्या मार्गावर वेगाने वाटचाल करत आहे. अनेक महत्त्वाकांक्षी प्रकल्प शहराच्या भविष्याला आकार देत आहेत:

* **’न्यू नागपूर’ विकास योजना:** नागपूर मेट्रोपॉलिटन रिजन डेव्हलपमेंट अथॉरिटी (NMRDA) सुमारे ११,३०० कोटी रुपयांच्या ‘न्यू नागपूर’ विकास कार्यक्रमावर काम करत आहे. यात भूमिगत युटिलिटी टनेल, डिस्ट्रिक्ट कूलिंग, ऑटोमेटेड कचरा संकलन आणि जागतिक दर्जाच्या व्यावसायिक सुविधांचा समावेश असेल.
* **स्मार्ट सिटी प्रकल्प:** नागपूर स्मार्ट सिटी मिशन अंतर्गत अनेक पायाभूत सुविधा आणि डिजिटल विकास प्रकल्प २०२६ पर्यंत पूर्ण होण्याची अपेक्षा आहे, ज्यामुळे शहर भारतातील एक प्रमुख शहरी केंद्र बनण्यास सज्ज आहे.
* **नवीन उड्डाणपूल आणि रस्ते:** नुकताच डॉ. केशव बळीराम हेडगेवार उड्डाणपुलाचे उद्घाटन झाले असून, शहरात ३५ उड्डाणपूल कार्यरत आहेत आणि आणखी १५ प्रस्तावित आहेत. याशिवाय, आऊटर रिंग रोड आणि नवीन रिंग रोडच्या विकासावरही काम सुरू आहे.

नागपूरकरांनी या वाढत्या गुन्हेगारीवर चिंता व्यक्त केली आहे, परंतु त्याच वेळी शहराच्या प्रगतीकडेही लक्ष वेधले आहे. या आव्हानांना सामोरे जात नागपूर एक सुरक्षित आणि विकसित शहर म्हणून उदयास येण्यासाठी प्रयत्नशील आहे.

नागपूरकरांनो, आपल्या शहराच्या सुरक्षिततेसाठी आणि विकासासाठी सजग रहा!