नागपूर: सायबर गुन्हेगारीचा वाढता धोका! ज्येष्ठ नागरिकांना लक्ष्य करत आहेत फसवणूक करणारे; जाणून घ्या बचावण्याचे मार्ग

नागपूर: सायबर गुन्हेगारीचे जाळे दिवसेंदिवस अधिक विस्तारत चालले असून, आता शहरात ज्येष्ठ नागरिकांना ऑनलाइन फसवणुकीचे लक्ष्य केले जात आहे. २०२५ या वर्षात नागपूर सायबर शाखेकडे दाखल झालेल्या तक्रारींमध्ये तब्बल ६१% ज्येष्ठ नागरिक फसवणुकीचे बळी ठरले आहेत. विशेषतः शेअर मार्केटमधील फसवणूक, डिजिटल अरेस्ट, सोशल मीडिया आणि क्रिप्टोकरन्सीच्या माध्यमातून नागरिकांना लाखोंचा गंडा घातला जात आहे. यामुळे नागपूरकरांमध्ये भीतीचे वातावरण पसरले आहे.

सायबर गुन्हेगारीचे वाढते प्रमाण

देशभरात सायबर गुन्हेगारीत मोठी वाढ झाली आहे. गेल्या चार वर्षांत सायबर गुन्हेगारी पाचपट वाढल्याची आकडेवारी समोर आली आहे, ज्यात २९ हजार बँक खात्यातून तब्बल १,४५७ कोटी रुपये लंपास झाले आहेत. नागपूर शहरातही सायबर गुन्हेगारीचे प्रमाण वाढत असून, पोलिसांसमोर हे मोठे आव्हान उभे राहिले आहे. विशेषतः ऑनलाइन ट्रेडिंगच्या माध्यमातून होणाऱ्या फसवणुकीत मोठी वाढ झाली असून, या वर्षात ७५ गुन्ह्यांमध्ये सुमारे २१ कोटी रुपयांची फसवणूक झाल्याचे समोर आले आहे. हिंगणा परिसरातून एका मोठ्या सायबर फसवणूक टोळीचा पर्दाफाश करण्यात आला आहे, ज्यात बँक खाती भाड्याने घेऊन फसवणूक केली जात होती. या प्रकारामुळे नागरिकांमध्ये ऑनलाइन सुरक्षेबद्दल चिंता वाढली आहे.

फसवणुकीचे प्रकार आणि बळी

• शेअर मार्केट फसवणूक: ३८ गुन्हे नोंदवण्यात आले आहेत.
• डिजिटल अरेस्ट: २० गुन्हे नोंदवण्यात आले आहेत.
• सोशल मीडिया फसवणूक: १६ गुन्हे नोंदवण्यात आले आहेत.
• क्रिप्टोकरन्सी फसवणूक: ५ गुन्हे नोंदवण्यात आले आहेत.

ज्येष्ठ नागरिकांना लक्ष्य करण्याची कारणे

ज्येष्ठ नागरिकांना लक्ष्य करण्याचे मुख्य कारण म्हणजे त्यांची तांत्रिक ज्ञानाची कमतरता आणि मदतीसाठी असलेली धडपड. अनेकदा अनोळखी कॉल्स किंवा मेसेजेसवर विश्वास ठेवून ते आपली वैयक्तिक माहिती आणि बँक तपशील शेअर करतात, ज्यामुळे ते सहज फसवणुकीचे बळी ठरतात. यावर्षी, फसवणुकीच्या १२५ प्रकरणांमध्ये ६१% ज्येष्ठ नागरिक होते.

सायबर हल्ल्यांपासून बचाव कसा करावा?

• अनोळखी कॉल्स आणि मेसेजेसपासून सावध रहा: कोणत्याही अनोळखी व्यक्तीवर किंवा संस्थेवर विश्वास ठेवू नका. तुमची वैयक्तिक माहिती, ओटीपी, पासवर्ड किंवा बँक तपशील कधीही शेअर करू नका.
• मजबूत पासवर्ड वापरा: सर्व ऑनलाइन खात्यांसाठी मजबूत आणि युनिक पासवर्ड वापरा. पासवर्ड नियमितपणे बदला.
• टू-फॅक्टर ऑथेंटिकेशन (2FA) सक्षम करा: शक्य असेल तिथे 2FA चा वापर करा, ज्यामुळे तुमच्या खात्यांना अतिरिक्त सुरक्षा मिळेल.
• सॉफ्टवेअर अपडेटेड ठेवा: तुमचा मोबाईल आणि संगणक नेहमी नवीनतम ऑपरेटिंग सिस्टम आणि अँटीव्हायरस सॉफ्टवेअरसह अपडेटेड ठेवा.
• ऑनलाइन फसवणुकीची तक्रार करा: कोणत्याही प्रकारची ऑनलाइन फसवणूक झाल्यास त्वरित सायबर सेलकडे तक्रार करा.

निष्कर्ष

नागपूरमध्ये सायबर गुन्हेगारी वाढत असताना, नागरिकांनी, विशेषतः ज्येष्ठ नागरिकांनी, अधिक सतर्क राहणे आवश्यक आहे. तांत्रिक जागरूकता आणि सुरक्षित ऑनलाइन सवयी अंगीकारल्यास आपण या सायबर हल्ल्यांपासून स्वतःचे संरक्षण करू शकतो. नागपूर इनसायडर आपल्यासाठी अशाच महत्त्वपूर्ण बातम्या आणत राहील.

“””

print(get_news_content())

नागपूर: सायबर गुन्हेगारीचे जाळे दिवसेंदिवस अधिक विस्तारत चालले असून, आता शहरात ज्येष्ठ नागरिकांना ऑनलाइन फसवणुकीचे लक्ष्य केले जात आहे. २०२५ या वर्षात नागपूर सायबर शाखेकडे दाखल झालेल्या तक्रारींमध्ये तब्बल ६१% ज्येष्ठ नागरिक फसवणुकीचे बळी ठरले आहेत. विशेषतः शेअर मार्केटमधील फसवणूक, डिजिटल अरेस्ट, सोशल मीडिया आणि क्रिप्टोकरन्सीच्या माध्यमातून नागरिकांना लाखोंचा गंडा घातला जात आहे. यामुळे नागपूरकरांमध्ये भीतीचे वातावरण पसरले आहे.

सायबर गुन्हेगारीचे वाढते प्रमाण

देशभरात सायबर गुन्हेगारीत मोठी वाढ झाली आहे. गेल्या चार वर्षांत सायबर गुन्हेगारी पाचपट वाढल्याची आकडेवारी समोर आली आहे, ज्यात २९ हजार बँक खात्यातून तब्बल १,४५७ कोटी रुपये लंपास झाले आहेत. नागपूर शहरातही सायबर गुन्हेगारीचे प्रमाण वाढत असून, पोलिसांसमोर हे मोठे आव्हान उभे राहिले आहे. विशेषतः ऑनलाइन ट्रेडिंगच्या माध्यमातून होणाऱ्या फसवणुकीत मोठी वाढ झाली असून, या वर्षात ७५ गुन्ह्यांमध्ये सुमारे २१ कोटी रुपयांची फसवणूक झाल्याचे समोर आले आहे. हिंगणा परिसरातून एका मोठ्या सायबर फसवणूक टोळीचा पर्दाफाश करण्यात आला आहे, ज्यात बँक खाती भाड्याने घेऊन फसवणूक केली जात होती. या प्रकारामुळे नागरिकांमध्ये ऑनलाइन सुरक्षेबद्दल चिंता वाढली आहे.

फसवणुकीचे प्रकार आणि बळी

• शेअर मार्केट फसवणूक: ३८ गुन्हे नोंदवण्यात आले आहेत.
• डिजिटल अरेस्ट: २० गुन्हे नोंदवण्यात आले आहेत.
• सोशल मीडिया फसवणूक: १६ गुन्हे नोंदवण्यात आले आहेत.
• क्रिप्टोकरन्सी फसवणूक: ५ गुन्हे नोंदवण्यात आले आहेत.

ज्येष्ठ नागरिकांना लक्ष्य करण्याची कारणे

ज्येष्ठ नागरिकांना लक्ष्य करण्याचे मुख्य कारण म्हणजे त्यांची तांत्रिक ज्ञानाची कमतरता आणि मदतीसाठी असलेली धडपड. अनेकदा अनोळखी कॉल्स किंवा मेसेजेसवर विश्वास ठेवून ते आपली वैयक्तिक माहिती आणि बँक तपशील शेअर करतात, ज्यामुळे ते सहज फसवणुकीचे बळी ठरतात. यावर्षी, फसवणुकीच्या १२५ प्रकरणांमध्ये ६१% ज्येष्ठ नागरिक होते.

सायबर हल्ल्यांपासून बचाव कसा करावा?

• अनोळखी कॉल्स आणि मेसेजेसपासून सावध रहा: कोणत्याही अनोळखी व्यक्तीवर किंवा संस्थेवर विश्वास ठेवू नका. तुमची वैयक्तिक माहिती, ओटीपी, पासवर्ड किंवा बँक तपशील कधीही शेअर करू नका.
• मजबूत पासवर्ड वापरा: सर्व ऑनलाइन खात्यांसाठी मजबूत आणि युनिक पासवर्ड वापरा. पासवर्ड नियमितपणे बदला.
• टू-फॅक्टर ऑथेंटिकेशन (2FA) सक्षम करा: शक्य असेल तिथे 2FA चा वापर करा, ज्यामुळे तुमच्या खात्यांना अतिरिक्त सुरक्षा मिळेल.
• सॉफ्टवेअर अपडेटेड ठेवा: तुमचा मोबाईल आणि संगणक नेहमी नवीनतम ऑपरेटिंग सिस्टम आणि अँटीव्हायरस सॉफ्टवेअरसह अपडेटेड ठेवा.
• ऑनलाइन फसवणुकीची तक्रार करा: कोणत्याही प्रकारची ऑनलाइन फसवणूक झाल्यास त्वरित सायबर सेलकडे तक्रार करा.

निष्कर्ष

नागपूरमध्ये सायबर गुन्हेगारी वाढत असताना, नागरिकांनी, विशेषतः ज्येष्ठ नागरिकांनी, अधिक सतर्क राहणे आवश्यक आहे. तांत्रिक जागरूकता आणि सुरक्षित ऑनलाइन सवयी अंगीकारल्यास आपण या सायबर हल्ल्यांपासून स्वतःचे संरक्षण करू शकतो. नागपूर इनसायडर आपल्यासाठी अशाच महत्त्वपूर्ण बातम्या आणत राहील.