नागपूरच्या फुटाळा आणि अंबाझरी परिसरात ‘हरित कॉरिडॉर’ प्रकल्प: शहराच्या फुफ्फुसांना मिळणार नवसंजीवनी!
नागपूर, रविवार, २४ मे २०२६: उन्हाळ्याची दाहकता आणि वाढत्या शहरीकरणामुळे नागपूरकरांना शुद्ध हवा आणि निसर्गरम्य जागांची गरज सातत्याने जाणवत आहे. याच पार्श्वभूमीवर, नागपूर महानगरपालिकेने ‘हरित कॉरिडॉर’ (Green Corridor) या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पाची घोषणा केली आहे, ज्यामुळे शहराच्या सौंदर्यात भर पडण्यासोबतच पर्यावरणाचा समतोल राखण्यासही मदत होणार आहे. विशेषतः फुटाळा तलाव परिसर आणि अंबाझरी तलावाभोवती हा प्रकल्प आकारास येत असून, नागपूर शहराच्या ‘फुफ्फुसांना’ नवसंजीवनी देण्याचे या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट आहे.
या प्रकल्पाचे मुख्य मुद्दे खालीलप्रमाणे:
- स्थळ आणि व्याप्ती: ‘हरित कॉरिडॉर’ प्रामुख्याने फुटाळा तलावाच्या सभोवतालचा परिसर, त्याच्या लगतचे रस्ते आणि अंबाझरी तलावाकडे जाणारे मार्ग यांचा समावेश करेल. या ठिकाणी मोठ्या प्रमाणात वृक्षारोपण करून हिरवळ वाढवली जाईल, ज्यामुळे शहराच्या मध्यभागी एक नैसर्गिक हरितपट्टा निर्माण होईल.
- पर्यावरणपूरक विकास: या प्रकल्पामुळे शहराचे तापमान कमी होण्यास मदत होईल, हवेची गुणवत्ता सुधारेल आणि जैवविविधतेत वाढ होईल. यामुळे पक्षी आणि कीटकांना निवारा मिळेल, जे शहराच्या नैसर्गिक संतुलनासाठी आवश्यक आहे.
- नागरिकांसाठी सुविधा: या हरित कॉरिडॉरमध्ये नागरिकांसाठी सायकल ट्रॅक, जॉगिंग ट्रॅक आणि बसण्यासाठी सुंदर कट्ट्यांची सोय केली जाईल. यामुळे नागपूरकरांना सकाळी आणि संध्याकाळी मोकळ्या वातावरणात फिरायला किंवा व्यायाम करायला एक उत्तम जागा मिळेल. हा प्रकल्प नागपूरकरांना मानसिक शांतता आणि शारीरिक आरोग्यासाठी एक आदर्श ठिकाण उपलब्ध करून देईल.
- जलसंधारणाचा समावेश: या प्रकल्पांतर्गत तलावांच्या बाजूने पाणी मुरण्यासाठी विशेष व्यवस्था केली जाईल, जेणेकरून भूजल पातळी वाढण्यास मदत होईल. तसेच, पावसाचे पाणी साठवण्यासाठी लहान बंधारे (check dams) आणि रेन वॉटर हार्वेस्टिंगची योजनाही विचाराधीन आहे.
- स्थानिक सहभाग आणि जनजागृती: या प्रकल्पात केवळ सरकारी यंत्रणाच नाही तर स्थानिक स्वयंसेवी संस्था, शाळा-महाविद्यालये आणि नागपूरकर नागरिकांचाही सक्रिय सहभाग अपेक्षित आहे. वृक्षारोपण मोहिमांमध्ये नागरिकांना सहभागी करून घेतले जाईल, जेणेकरून या हरित क्रांतीची जाणीव प्रत्येक नागरिकाला होईल. जनजागृती कार्यक्रमांद्वारे पर्यावरणाचे महत्त्व पटवून दिले जाईल.
- पर्यटन वाढीस चालना: फुटाळा आणि अंबाझरी हे नागपूरचे लोकप्रिय पर्यटन स्थळे आहेत. या प्रकल्पाच्या माध्यमातून या परिसराचे सौंदर्य अधिक वाढेल, ज्यामुळे स्थानिक पर्यटनाला चालना मिळेल आणि नागपूर हे एक ‘हरित शहर’ म्हणून ओळखले जाईल.
नागपूर इनसायडरला मिळालेल्या माहितीनुसार, हा ‘हरित कॉरिडॉर’ प्रकल्प केवळ पर्यावरणाचा समतोल राखणार नाही, तर तो नागपूरकरांच्या जीवनशैलीतही सकारात्मक बदल घडवून आणेल. शहराच्या वाढत्या गरजा पूर्ण करताना निसर्गाचे रक्षण करणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे आणि हा प्रकल्प त्या दिशेने एक महत्त्वपूर्ण पाऊल आहे. पुढील काही वर्षांत फुटाळा आणि अंबाझरी परिसरातील हिरवळ नागपूरची एक नवी ओळख बनेल अशी अपेक्षा आहे.
अधिक ताज्या आणि महत्त्वपूर्ण बातम्यांसाठी, नागपूर इनसायडरला भेट देत रहा.

